مقالات

این مقاله



موسیقی برای کودکان کم شنوا

موسیقی مقوله ایست که همه میتوانند ازآن لذت ببرند؛ چه شنوا باشند چه کم شنوا،زیرا ریتم وارتعاشات حاصل از موسیقی برای همگان جالب است. امروزه فناوری های پیشرفته و امکان تشخیص کم شنوایی از بدو تولد،کودکان کم شنوا را قادر کرده است از شنوایی خود برای بسیاری از کارهای روزمره وآموزش و... استفاده کنند.

فناوریهای جدید در علم شنوایی شناسی، کودکان کم شنوا را قادربه یادگیری ونواختن آلات موسیقی کرده است.

درک موسیقی در افراد کم شنوا

دو نظریه درباره آموزش و درک موسیقی در افراد کم شنوا وجود دارد:گروهی معتقدند که فرد کم شنوا قادر به نواختن موسیقی نیست، اما میتواند از آن لذت ببرد. باور گروه دیگر این است که افراد کم شنوا مانند سایرین قادرند موسیقی را کاملا بیاموزند و به طور حرفه ای بنوازند.


آموزش موسیقی به کودکان کم شنوا

آموزش موسیقی به کودکان کم شنوااز سال1975 آغاز شد. «ویلیام جی فاوکز» ازسال های1975تا1988به کودکان کم شنوا آموزش نت و موسیقی داده است. وی روش خاصی را ابداع کرد.آموزش های او بیشتر معطوف به آموزش ریتم و موسیقی بود؛ چیزی که از کودکانی با این حد کم شنوایی انتظار نمی رفت. در حقیقت وی معتقد بود توانایی موسیقی در درون همه ی انسان ها وجود دارد و ارتباطی با میزان کم شنوایی فرد ندارد؛ فقط باید آنها را کشف و تربیت کرد.

اهداف مختلفی در آموزش موسیقی به کودکان کم شنوا مدنظر است. برخی آن را زمینه ای برای بهبود زبان و گفتار، توانایی گوش دادن و حتی ارتقای سطح فرهنگی کودکان کم شنوا میدانند.

موسیقی همه افراد را ازکودکان تا سالمندان متاثر میکند. موسیقی حتی می تواند پیش از تولد هم بر جنین اثرگذار باشد. موسیقی دیده و لمس نمی شود، بلکه شنیده و احساس میشود. اما موسیقی چه استفاده ای میتواند برای کودکان کم شنوا داشته باشد؟

فاوکزمعلم موسیقی کودکان کم شنوا میگوید:«تجربیات من به عنوان یک مربی حاکی از این است که همه ی اجزای مختلف موسیقی به ویژه ریتم برای کودکان کم شنوا بسیار ارزشمند است. ریتم ارزشمندترین بخش موسیقی برای کودکان کم شنوا است. همه ی انواع موسیقی اجزای ریتمیک در خود دارند و ریتم نیز به خودی خود میتواند بدون وجودهارمونی وملودی ارزشمند باشد. در جوامع آ فریقای غیر صنعتی ریتم در آوازخوانی و رقص مشاهده می شود. در جوامع غربی وپیشرفته ریتم در موسیقی های دیگری نظیر راک خود را نشان میدهد و حتی در موسیقی های محلی اروپای شرقی نیز رد ریتم های پیشرفته ای مشاهده میشود.»

به همین سبب کودکان کم شنوا نیزمیتوانند برای بیان احساسات خود از ریتم استفاده کنند، و به این دلیل که کم شنوایی مشکلات متعددی برای آنان ایجاد کرده است، می توان ادعا کرد برای این گروه استفاده از فعالیتهای ریتمیک برای دستیابی به آرامش مهم تر از دیگر افراد است. آنچه مورد نیاز است موقعیتی است که برای کودک کم شنوا فراهم کنیم تا تواناییهای موسیقیایی خود را کشف کند.

گفتارو موسیقی دو پدیده بامشترکات زیادی هستند که هردو نیاز مبرم به حس شنوایی دارند. نوزاد انسان با شنیدن صدای آهنگ با دقت گوش میدهد وبا حرکات واکنشی بدن عکس العمل نشان میدهد.

متاسفانه بدفهمی ها درخصوص کودکان کم شنوا باعث این تصور رایج شده است که اینکودکان قادر به درک موسیقی نیستند. این درحالی است که محققان دریافتند این کودکان میتوانند اطلاعات ریتمیک را دریافت کنند. به علاوه بسیاری از ابزارهای موسیقی صدایی بالاتر ازگفتارمحاوره دارند و بیشتر کودکان آسیب دیده ی شنوایی به کمک سمعک و وسایل کمک شنوایی قادر به کشف صداهای تولید شده با ابزارهای موسیقی هستند.

همه ی کودکان کم شنوای شدید قادر به تمایزنت های موسیقی هستند و افراد دارای افت شنوایی عمیق نت هایی را که فاصله زیروبمی بیشتری ازهم دارند،بهتر درک میکنند. موسیقی برای کودکان آسیب دیده شنوایی یک واسطه قدرتمند تربیت گوش و حساسیت آن به صداهاست وبه طور مستقیم بر رشد توانش زبانی تاثیرگذار است.

 

موسیقی درمانی برای کودکان کم شنوا

موسیقی درمانی در برخی از موارد با هدف توانبخشی کودکان کم شنوا به ویژه کودکان کاشت حلزون به کار می رود.

موسیقی و موسیقی درمانی یکی از بهترین راه ها برای پرورش حس شنوایی فرد است که تمرینات شنیداری را لذت بخش و سرگرم کننده نیز می کند. اهداف موسیقی درمانی برای کودکان کم شنوا آگاه کردن آنها نسبت به اصوات وبیدارسازی آنها وعلاقه مند کردنشان به آلات موسیقی است. به تدریج به کودک گوش دادن را می آموزیم. شناسایی و درک و توجه به صداها برای این کودکان از مهمترین تمرینات است. درک شنیداری از دیگر اهداف موسیقی درمانی است. در این راه به کودک آموخته میشود که او یک شنونده ی منفعل نیست، بلکه فعالانه در امر شنیدن و گوش دادن شرکت میکند.

هدف دیگرشنیدن صدای خود کودک است. کودکان کم شنوا صدای خودشان را نمیشنوند بنابراین نمی آموزند باصدای خود همراه با حرکت دستها و پاهای خود بازی کنند. پس ازسمعک یا کاشت حلزون وی اولین تجربه شنیدن صداهای خود را دارد.

در موسیقی درمانی کودک کم شنوا می آموزد از طریق موسیقی احساسات خود را برون ریزی کند. بسیاری از کودکان کم شنوا به دلیل محدودیتی که در گفتار وزبان دارند به سختی می توانند احساسات خود رابیان کنند. موسیقی میتواند راه حل خوبی برای این امر باشد.

موسیقی می تواند مهارتهای تفکر کودک را بهبود ببخشدو به دنیای وی معنادهد.

استفاده از موسیقی راهی بسیار موثر برای برقراری ارتباط با دیگران است؛ ارتباطی که در آن صرفا نیاز به گفتار نیست

در صورتیکه این مطلب مورد علاقه شما بود، لطفا به آن امتیاز بدین: